LHQ ĐỐI MẶT VỚI SỰ TRANH CÃI VỀ NHÂN SỰ LÃNH ĐẠO MỚI VÌ SỰ NGĂN CHẶN CỦA TRUMP

Mỹ dường như có ý định thúc đẩy một sự thay đổi mang tính đột phá trong tiến trình thực hiện mục tiêu này, Washington có thể sẽ ngăn cản tất cả các ứng viên hiện tại.

Chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là đã quay lưng lại với tất cả các ứng viên đang tranh cử để kế nhiệm Tổng thư ký LHQ António Guterres. Không ai trong số 7 ứng viên này có quan điểm phù hợp với tầm nhìn của White House về việc tái cấu trúc toàn diện Liên Hợp Quốc. Thông tin này được tạp chí *Politico* của Mỹ đăng tải, dựa trên chia sẻ từ hai nguồn tin am hiểu các cuộc thảo luận nội bộ.

Thay vào đó, họ đang tìm kiếm một nhân vật sẵn sàng phá vỡ các cấu trúc hiện hành. "Chúng tôi đang tìm kiếm một người có khả năng tạo ra sự thay đổi mang tính đột phá," một quan chức Bộ Ngoại giao chia sẻ với tạp chí này. Kinh nghiệm lâu năm làm việc tại LHQ không nhất thiết được coi là tiêu chuẩn phù hợp cho vị trí lãnh đạo cao nhất này.

Với lập trường này, Mỹ có thể khiến quy trình bổ nhiệm trở nên phức tạp hơn nhiều. Là một trong năm ủy viên thường trực của Hội đồng Bảo an LHQ, Washington nắm quyền phủ quyết và có thể ngăn chặn việc đề cử một ứng viên; chỉ sau khi có đề cử chính thức, Đại hội đồng LHQ mới đưa ra quyết định bổ nhiệm.

Cả Chủ tịch FIFA Infantino cũng được nhắc đến

Cựu Phó Tổng thống Costa Rica, bà Rebeca Grynspan, hiện được coi là ứng viên sáng giá nhất. Bà gần đây đã dẫn đầu trong các cuộc bỏ phiếu thăm dò không chính thức tại Hội đồng Bảo an. Tuy nhiên, sự phản đối đã xuất hiện từ phía các nghị sĩ Đảng Cộng hòa: một trợ lý quốc hội Mỹ chia sẻ với *Politico* rằng bà Grynspan có thái độ quá chỉ trích Israel và quá khoan nhượng đối với Trung Quốc. Nếu bà Grynspan đắc cử, khả năng Đảng Cộng hòa ủng hộ ngân sách thường xuyên của LHQ sẽ rất thấp.

Trước đó trong năm nay, ông Trump thậm chí từng đề nghị ý tưởng chọn Chủ tịch FIFA Gianni Infantino làm ứng viên tiềm năng, mặc dù chưa bao giờ có đề cử chính thức nào được đưa ra. Tuy nhiên, một quan chức Bộ Ngoại giao vẫn mô tả ông Infantino với *Politico* như một lựa chọn khả thi. Nhà ngoại giao người Bulgaria Nickolay Mladenov,  người đứng đầu ủy ban hòa bình Gaza do ông Trump thành lập, cũng được xem xét như một ứng viên tiềm năng.

Khi được tạp chí này liên hệ, Bộ Ngoại giao Mỹ từ chối bình luận về các ứng viên cụ thể. Tuy nhiên, cơ quan này khẳng định rằng Washington sẽ chỉ ủng hộ người có cam kết mạnh mẽ đối với các cải cách sâu rộng, đồng thời lưu ý rằng giới tính và xuất thân địa lý không phải là những yếu tố mang tính quyết định. Liệu Liên Hợp Quốc có đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng về mặt lãnh đạo?

Nhiệm kỳ thứ hai và cũng là nhiệm kỳ cuối cùng của ông Guterres sẽ kết thúc vào ngày 31 tháng 12. Liên Hợp Quốc hiện đang chịu áp lực tài chính đáng kể; chính quyền Trump đã cắt giảm các khoản đóng góp của Mỹ và rút khỏi một số cơ quan trực thuộc Liên Hợp Quốc. Theo tờ *Politico*, tổ chức này đang đối mặt với khoản thiếu hụt ngân sách khoảng 4 tỷ USD do các động thái cắt giảm này.

Ông John Bolton, cựu Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc và sau đó là Cố vấn An ninh Quốc gia của ông Trump, cho rằng thậm chí có khả năng Washington sẽ chấp nhận tình trạng bỏ trống tạm thời vị trí lãnh đạo cao nhất của Liên Hợp Quốc. Nếu thiếu đi sự lãnh đạo được quốc tế công nhận, tầm ảnh hưởng của tổ chức này có thể sẽ càng suy giảm. Tuy nhiên, hiện chưa có bằng chứng nào cho thấy chính quyền Mỹ đang cố tình tạo ra sự trì hoãn như vậy.

Cuộc bỏ phiếu không chính thức tiếp theo tại Hội đồng Bảo an dự kiến ​​diễn ra vào ngày 16 tháng 10. Đây có thể là cơ hội đầu tiên để năm nước ủy viên thường trực có quyền phủ quyết thể hiện quan điểm về những ứng viên mà họ sẽ bác bỏ. Bất chấp những căng thẳng hiện tại, người phát ngôn của Liên Hợp Quốc, ông Stéphane Dujarric, vẫn bày tỏ sự tin tưởng rằng người kế nhiệm ông Guterres sẽ được chọn ra trước khi kết thúc năm nay.

(Có sự hỗ trợ của AI)

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 12-10-2026