CÁC CUỘC ĐÀM PHÁN BÍ MẬT VỀ NHỮNG CĂN CỨ MỚI CỦA MỸ Ở GREENLAND - NHẰM GIÁM SÁT NGA VÀ TRUNG QUỐC

Theo nguồn tin của FOCUS Online tiết lộ: Trong nhiều tháng qua, Hoa Kỳ đã tiến hành các cuộc đàm phán chặt chẽ với Đan Mạch nhằm mở rộng đáng kể sự hiện diện quân sự của mình tại Greenland. Theo tờ *The New York Times*, mục tiêu của các cuộc đàm phán này là thiết lập tới 3 căn cứ mới tại khu vực phía nam của hòn đảo lớn nhất thế giới này.

Về mặt pháp lý, Greenland là một lãnh thổ tự trị nằm trong Vương quốc Đan Mạch. Tính đến nay, Mỹ chỉ vận hành duy nhất một căn cứ đang hoạt động tại đây: Căn cứ Không gian Pituffik ở phía tây bắc,  nơi thực hiện nhiệm vụ giám sát các vụ phóng hỏa tiễn cho Bộ Tư lệnh Phòng không Không gian Bắc Mỹ (NORAD).

3 Căn Cứ Mới cho "Khoảng hở GIUK": Trọng tâm hướng về Nga và Trung Quốc

Theo các báo cáo của BBC, những căn cứ được lên kế hoạch này chủ yếu nhằm phục vụ công tác giám sát "Khoảng hở GIUK" (GIUK Gap), một vùng biển có tầm quan trọng chiến lược nằm giữa Greenland, Iceland và Vương quốc Anh. Tại khu vực này, Mỹ đặt mục tiêu tăng cường giám sát các hoạt động hải quân tiềm tàng của Nga và Trung Quốc.

Theo các nguồn tin, một trong những căn cứ này dự kiến ​​sẽ được xây dựng tại Narsarsuaq, ngay trên nền đất của một căn cứ cũ của Mỹ trước đây, nơi vốn đã bao gồm một phi trường. Tờ *The New York Times* cho biết thêm rằng Kangerlussuaq, nằm ở phía tây nam Greenland, cũng đang được xem xét như một địa điểm tiềm năng. Cả 2 địa điểm này đều từng là nơi đóng quân của các căn cứ Mỹ trong Thế chiến II và thời kỳ Chiến tranh Lạnh, đồng thời vẫn còn lưu giữ được cơ sở hạ tầng có thể xử dụng được cho đến tận ngày nay.

Lời đe dọa của ông Trump: "Sở hữu Greenland" – Bằng vũ lực, nếu cần thiết

Vào tháng 1 vừa qua, Tổng thống Donald Trump đã tuyên bố rằng Hoa Kỳ nên "sở hữu" Greenland nhằm ngăn chặn Nga hoặc Trung Quốc giành quyền điều hành hòn đảo này. Theo trích dẫn của BBC, ông Trump phát biểu rằng việc này có thể diễn ra theo "cách dễ dàng hoặc cách khó khăn".

Sự phản đối của phía Đan Mạch trước những lời đe dọa này đã châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng ngoại giao giữa Washington và đồng minh NATO của mình. Tuy nhiên, các cuộc thảo luận vẫn tiếp tục diễn ra phía sau hậu trường,  những cuộc đàm phán hiện đang được nối tiếp theo một phương thức ôn hòa và mang tính xây dựng hơn. Hiệp ước năm 1951 trao cho Mỹ quyền tự do hành động rộng rãi,  Đan Mạch rơi vào thế bị động.

Các cuộc đàm phán hiện tại được xây dựng dựa trên một hiệp định quốc phòng ký kết năm 1951 giữa Hoa Kỳ và Đan Mạch. Theo chia sẻ của một số chuyên gia về khu vực Bắc Cực với tờ *The New York Times*, hiệp ước này trao cho Washington những quyền hạn sâu rộng trong việc mở rộng các hoạt động quân sự tại Greenland. Ông Ulrik Pram Gad, một nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Đan Mạch, được dẫn lời nhận định rằng mặc dù về mặt lý thuyết, Đan Mạch và Greenland có thể nói "không" với Hoa Kỳ, nhưng "trên thực tế, họ sẽ không bao giờ làm vậy", để tránh việc người Mỹ coi sự kiểm soát của Đan Mạch đối với hòn đảo này là một rủi ro an ninh.

Các cuộc đàm phán trong phạm vi hẹp—và nỗi bất an ngày càng gia tăng tại Greenland

Theo BBC, tiến trình làm việc tại Washington đang được khởi động bởi ông Michael Needham, một quan chức cao cấp thuộc Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ. Được biết, kể từ giữa tháng 1, ông đã có ít nhất 5 cuộc gặp với các nhà ngoại giao của Đan Mạch và Greenland, bao gồm ông Jesper Møller Sørensen, Đại sứ Đan Mạch tại Hoa Kỳ, và ông Jacob Isbosethsen, đại diện cấp cao nhất của Greenland tại Washington.

Trước công chúng, tất cả các bên đều giữ thái độ kín tiếng một cách rõ rệt. Tuy nhiên, nỗi bất an trong nội bộ Greenland lại đang gia tăng một cách hiển nhiên. "Nhiều người không hề muốn có thêm sự hiện diện quân sự tại Greenland, nhưng nếu đó là quyết định cuối cùng, thì chúng tôi cũng chẳng thể làm gì được," bà Anso Lauritzen, một người điều khiển xe trượt tuyết kéo bằng chó đến từ miền Tây Greenland, chia sẻ với tờ *The New York Times*. Bà Agnetha Mikka Petersen, một người đã nghỉ hưu sống tại Nuuk, nói thêm: "Tôi không hề cảm thấy vui vẻ gì về chuyện này."

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 14-5-2026