TRUMP ĐÃ QUÊN ĐI MỘT ĐỒNH MINH CẬT RUỘT - LÀ CHUYÊN VIÊN VỀ CHẤT NỔ NETANYAHU 

Nguồn tin từ T-Online: Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận hòa bình. Tuy nhiên, còn quá sớm để nói đến chuyện ăn mừng và trao huy chương hòa bình.

Thế giới đang thở phào nhẹ nhõm, ít nhất là trong chốc lát: Mỹ và Iran được cho là đã đồng ý về một thỏa thuận hòa bình. Các hành động thù địch sẽ chấm dứt ngay lập tức và hoạt động vận tải biển tại eo biển Hormuz sẽ được tự do trở lại. Đây là tin vui không chỉ đối với người dân khu vực Vịnh mà còn cho cả nền kinh tế thế giới.

Hiện tại, niềm hân hoan đang lan rộng: giá xăng dầu giảm và thị trường chứng khoán phản ứng tích cực với thỏa thuận này. Tuy nhiên, niềm vui này là quá sớm. Thỏa thuận này chỉ mới là bước khởi đầu, và là một bước đi đầy bấp bênh. Mục tiêu cuối cùng, một hiệp ước hòa bình thực sự, vẫn còn rất xa vời, và chưa chắc liệu nó có thể đạt được theo lộ trình này hay không?.

Chiến tranh củng cố vị thế chính trị của Iran

Hiện tại, mới chỉ có ít thông tin chi tiết được tiết lộ. Theo truyền thông nhà nước Iran, các lệnh trừng phạt chống lại nước này sẽ được dỡ bỏ. Đồng thời, Mỹ sẽ giải tỏa các tài sản đã từng bị Mỹ phong tỏa của Iran, và Washington được cho là sẽ chi 300 tỷ USD cho công cuộc tái thiết. Độ chính xác của những thông tin này vẫn còn là dấu hỏi, bởi cả hai bên đều muốn thể hiện mình là người chiến thắng.

Tuy nhiên, những kẻ thua cuộc thì đã lộ diện từ lâu: đó là Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Họ từng tìm cách xóa bỏ hoàn toàn chương trình hạt nhân của Iran, làm suy yếu nghiêm trọng năng lực quân sự của nước này và lật đổ chính quyền tại Teheran. Cho đến nay, họ chưa đạt được bất kỳ mục tiêu nào trong số các mục tiêu đã được đề ra, và những thông tin ít ỏi về thỏa thuận cho thấy họ cũng sẽ không thể đạt được chúng trong tương lai.

Thay vào đó, họ đã biến Iran thành "người gác cổng" của eo biển Hormuz, qua đó trao cho chính quyền này một công cụ quyền lực quan trọng. Tất cả những điều này báo hiệu viễn cảnh tồi tệ, không chỉ đối với tương lai của người dân bị áp bức tại Iran mà còn đối với an ninh của toàn bộ khu vực Vịnh.

Trump rút ra bài học

Trump đã nhận ra rằng ông không thể đạt thêm tiến triển nào nếu thiếu lực lượng bộ binh. Ông đã lao vào cuộc chiến này một cách vội vã mà không có chiến lược rút lui. Chính quyền Mỹ đang cố gắng khép lại cuộc xung đột và làm hạ nhiệt tình hình. 

Trump đã sẵn sàng chấp nhận việc mất mặt. Khi làm như vậy, ông đang hành động khôn ngoan hơn nhiều so với những gì Wladimir Putin đã làm trong cuộc chiến tại Ukraine. Tuy nhiên, xét trên bình diện ngoại giao, thỏa thuận hòa bình được đề nghị lại một lần nữa bộc lộ những khiếm khuyết lớn trong phần khai triển. Mỹ và Israel đã cùng nhau khởi xướng cuộc chiến theo sự thúc giục của ông Netanyahu. Giờ đây, ông Trump lại đàm phán một thỏa thuận mà không đạt được lập trường thống nhất với Israel. Điều này đi ngược lại mục tiêu mong muốn; nó không thể, và rốt cuộc sẽ không, mang lại kết cục tốt đẹp.

Các thành viên chính phủ Israel không hề giấu giếm việc họ bác bỏ thỏa thuận này. Israel có những lợi ích an ninh riêng và luôn tìm cách làm suy yếu Iran một cách triệt để. Thật phi thực tế khi kỳ vọng ông Netanyahu sẽ chấp nhận một thỏa thuận mà thực chất chẳng khác nào sự thừa nhận thất bại. Mặc dù Israel phụ thuộc nhiều vào Mỹ, nhưng cho đến nay, ông Trump vẫn chưa thực sự gây áp lực mạnh mẽ lên ông Netanyahu.

Chỉ mới là bước khởi đầu

Thủ tướng Israel vẫn nắm trong tay quyền quyết định để phá hỏng thỏa thuận hòa bình với Iran. Suy cho cùng, thỏa thuận này bao gồm cả lệnh ngừng bắn tại Libanon, điều mà Israel sẽ không tuân thủ Trump. Ngay cả sau khi thỏa thuận được công bố, Israel vẫn tiến hành các cuộc tấn công mới vào Libanon, một động thái thể hiện sự phản đối đối với ông Trump. Ông Netanyahu muốn leo thang xung đột hơn nữa; mục tiêu của ông là loại bỏ vĩnh viễn tổ chức khủng bố Hisbollah tại Libanon và tiếp tục cuộc chiến chống lại Iran.

Ông Netanyahu đã tuyên bố rõ ràng rằng ông sẵn sàng hành động đơn phương cho dù không có hậu thuẫn của Mỹ. Điều này sẽ chỉ khiến Israel càng bị cô lập hơn trên trường quốc tế. Sự rạn nứt giữa ông Trump và ông Netanyahu cũng có thể dẫn đến một sự chia rẽ lịch sử giữa Mỹ và Israel ngay trong giai đoạn này. 

Tình trạng này đặt ra rủi ro lớn cho Israel: nếu mất đi sự ủng hộ của Mỹ, một cường quốc có quyền phủ quyết, ông Netanyahu sẽ đột nhiên rơi vào cảnh không còn được bảo vệ tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc. Hậu quả đối với Israel sẽ vô cùng thảm khốc. Chính vì vậy, chính phủ Đức càng cần phải gây sức ép buộc ông Netanyahu chấp nhận thỏa thuận, tất nhiên là với điều kiện thỏa thuận đó cũng phải dẫn đến việc giải giáp vũ khí của Hisbollah. Đồng thời, Israel phải rút quân khỏi các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng tại Libanon. Chỉ bằng cách đó, sự bình yên lâu dài mới có thể được khôi phục. Một thỏa thuận với Iran là điều quan trọng, nhưng nó chỉ có thể là điều cơ bản cho bước đi khởi đầu.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 17-6-2026