CHÍNH PHỦ ĐỨC ĐÃ SĂN SÀNG CHUẨN BỊ ĐÀM PHÁN VỚI NGA VỀ CHIẾN TRANH UKRAINE 

Nguồn tin từ Süddeutsche Zeitung đã cho biết: Âu Châu hiện vẫn chưa đàm phán trực tiếp với Nga về việc chấm dứt cuộc chiến tại Ukraine. Tuy nhiên, các nguồn tin nội bộ chính phủ Đức hiện cho biết họ có ý định sớm thay đổi điều này.

Chính phủ Đức chuẩn bị đàm phán với Nga

Cho đến nay, Châu Âu vẫn chưa có ghế tại bàn đàm phán khi các đại diện từ Mỹ, Ukraine và Nga thương lượng về việc chấm dứt cuộc chiến tranh xâm lược của Nga chống lại Ukraine. Tuy nhiên, điều này có thể sớm thay đổi.

"Một cánh cửa cho các cuộc đàm phán giữa phía Âu Châu và Nga đang dần mở ra," các nguồn tin trong chính phủ Đức cho biết vào thứ Tư 3-6. Tuy nhiên, đối với chính phủ Đức và Thủ tướng Friedrich Merz (thuộc đảng CDU), các nguyên tắc chỉ đạo vẫn rất rõ ràng: "Không làm gì mà thiếu vắng Ukraine; không đi theo những con đường đơn độc, riêng lẻ của Đức; hợp tác chặt chẽ với các đối tác Âu Châu của chúng ta; và phối hợp, thay vì cạnh tranh với Hoa Kỳ."

Người đứng đầu chính phủ Đức, cuối cùng từng ngồi lại đàm phán với nhà lãnh đạo quyền lực của Nga, Wladimir Putin, là ông Olaf Scholz. Hình ảnh đọng lại rõ nét nhất trong ký ức công chúng là cảnh hai người đàn ông ngồi đối diện nhau qua một chiếc bàn dài đến mức kỳ quặc tại Điện Kremlin. Ngược lại, ông Friedrich Merz chưa từng trò chuyện với ông Putin kể từ khi nhậm chức, thậm chí là qua điện thoại. Tuy nhiên, hiện tại, các nguồn tin trong chính phủ Đức lưu ý, kèm theo một sự dè dặt, rằng những cuộc giao tranh ác liệt diễn ra trong những ngày gần đây tại Ukraine cho thấy có lẽ sẽ phải mất "nhiều tháng, chứ không phải vài tuần," trước khi các cuộc đàm phán thực sự có thể bắt đầu. Đồng thời, một điều đang trở nên rõ ràng là cuộc tranh luận không còn xoay quanh việc *liệu* có nên tổ chức đàm phán với Nga hay không, mà thay vào đó là *ai* nên là người tiến hành các cuộc đàm phán đó.

Nga chịu sức ép

Theo các báo cáo, câu hỏi này hiện đang được "thảo luận dưới nhiều hình thức khác nhau." Rốt cuộc, cần phải thiết lập một cơ chế đàm phán mà một mặt phải "có khả năng hành động hiệu quả nhất có thể," và mặt khác phải được người dân Âu Châu nhìn nhận là "có tính chính danh cao nhất có thể." "Có những dấu hiệu mạnh mẽ cho thấy nhóm E3, tức là Đức, Pháp và Vương quốc Anh, sẽ tiếp tục đóng vai trò chủ chốt trong tiến trình này."

Quả thực, việc xác định thành phần của một đội ngũ đàm phán đại diện cho Âu Châu có thể sẽ là một nhiệm vụ phức tạp, đó là cách nói giảm nhẹ nhất. Dù sao đi nữa, tiền đề về "năng lực hành động" dường như khó có thể dung hòa với việc trao quyền lên tiếng cho cả 27 quốc gia thành viên EU, cộng thêm các đối tác bổ sung như Vương quốc Anh hay Na Uy.

Rõ ràng là lập trường mới của Berlin cũng gắn liền với tình hình hiện tại tại Ukraine. Nga đang chịu sức ép bởi lẽ những tác động của cuộc chiến giờ đây đang được cảm nhận một cách sâu sắc ngay trong chính biên giới nước này. Với sự hỗ trợ từ Tây phương, Ukraine đã xây dựng được nền kỹ nghệ quốc phòng của riêng mình, có khả năng tấn công các mục tiêu nằm sâu bên trong lãnh thổ Nga từ những khoảng cách ngày càng xa hơn. Cụ thể, các nhà máy lọc dầu đã liên tục trở thành mục tiêu của những cuộc tấn công như vậy.

Chẳng hạn, ngay trong đêm thứ Tư 4-6 vừa qua, máy bay không người lái của Ukraine đã tấn công một trạm trung chuyển dầu tại cảng St. Petersburg, cũng như một căn cứ gần đó thuộc Hạm đội Baltic của Nga, thời điểm tấn công được căn chỉnh chính xác để trùng khớp với lễ khai mạc một diễn đàn kinh tế tại St. Petersburg do chính ông Putin chủ trì; sự kiện này được kỳ vọng sẽ thu hút sự tham gia của đại diện từ hàng trăm quốc gia, bao gồm cả các chính trị gia đến từ đảng cựuc hữu AfD của Đức.

Trong khi đó, việc cựu Thủ tướng Đức Gerhard Schröder (thuộc đảng SPD) bị bắt gặp tại một khách sạn ở Moskau một ngày trước khi diễn đàn diễn ra đã thu hút sự chú ý đáng kể. Ban đầu, lý do cho sự hiện diện của ông tại đó vẫn chưa được làm rõ. Khi được tờ *Süddeutsche Zeitung* (SZ) đặt câu hỏi, các nguồn tin thân cận với ông Schröder cho biết ông tới Nga như một phần của "các chuyến thăm cá nhân thường lệ", chứ không phải để tham dự diễn đàn kinh tế nói trên.

Trong nội bộ đảng SPD, mong muốn đối thoại đã tồn tại từ lâu

Ông Schröder, người từng làm việc cho các công ty năng lượng của Nga sau khi rời ghế Thủ tướng và là bạn thân của ông Putin, gần đây đã được chính nhà lãnh đạo Nga gợi ý như một ứng viên tiềm năng cho vai trò trung gian hòa giải tại Âu châu. Tuy nhiên, chính ông Schröder từng chia sẻ với tờ SZ cách đây một thời gian rằng: "Tôi tin rằng cấp độ phù hợp để chấm dứt cuộc chiến này là cấp độ của những người đứng đầu nhà nước và chính phủ đương nhiệm." Theo quan điểm của ông, một sáng kiến ​​hòa bình chung giữa Đức và Pháp sẽ là phương án tiếp cận tối ưu nhất.

Quả thực, có thể coi là gần như chắc chắn rằng chính phủ Đức sẽ không chấp nhận ông Schröder làm trung gian hòa giải, cũng giống như việc họ sẽ không chấp nhận cựu Thủ tướng thuộc đảng CDU là bà Angela Merkel, người mà tên tuổi cũng từng được nhắc đến trước đó. Tuy nhiên, những tuyên bố từ các giới chức chính phủ liên quan đến vai trò của nhóm ba quốc gia E3 trong các cuộc đàm phán tiềm năng với Nga lại đang hé lộ một hướng đi khác biệt. Trong nội bộ đảng SPD, từ lâu đã tồn tại mong muốn rằng Âu châu cần nỗ lực phối hợp mạnh mẽ hơn nhằm thiết lập các kênh đàm phán với Moskau. "Chúng tôi nhận thấy rằng các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt cuộc chiến tại Ukraine đang đạt được rất ít tiến triển, và rằng chúng ta, với tư cách là người Âu châu, lại không có được một ghế trên bàn đàm phán," ông Adis Ahmetović, người phát ngôn về chính sách đối ngoại của nhóm nghị sĩ SPD, đã nhấn mạnh như vậy hồi tháng giêng vừa qua.

Trong khi đó, Berlin vẫn tiếp tục nỗ lực đưa Ukraine vào một vị thế đàm phán vững mạnh. Kể từ khi cuộc chiến bùng nổ vào ngày 24 tháng 2 năm 2022, theo số liệu tự công bố, Đức đã viện trợ 41 tỷ Euro cho các mục đích dân sự và khoảng 55,5 tỷ Euro cho hỗ trợ quân sự. Tuy nhiên, ngay cả chính quyền của ông Merz cũng chưa đồng ý cung cấp hỏa tiễn hành trình Taurus cho Ukraine, bất chấp thực tế là chính ông Merz từng kêu gọi cung cấp loại vũ khí này khi còn giữ chức Lãnh đạo phe Đối lập.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 6-6-2026