THỎA THUẬN IRAN CỦA ÔNG TRUMP ĐANG BÊN BỜ VỰC SỤP ĐỔ

Lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đã sụp đổ. Các cuộc đàm phán về thỏa thuận 14 điểm đang đứng trước nguy cơ thất bại.

Sự đổ vỡ của lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đánh dấu thêm một thất bại nữa cho Tổng thống Mỹ Donald Trump trong cuộc xung đột này. Điều này khiến hy vọng về một kết cục thành công cho các cuộc đàm phán về thỏa thuận 14 điểm đầy tranh cãi sụt giảm mạnh, đồng thời dập tắt kỳ vọng về việc tàu thuyền được tự do qua lại eo biển Hormuz, điều vốn được mong chờ từ lâu. Giá năng lượng nhiều khả năng sẽ vẫn ở mức cao, kéo theo những hệ quả đã biết đối với nền kinh tế toàn cầu.

Các cuộc đàm phán giữa chính quyền Trump và chế độ giáo sĩ Iran càng bị suy yếu thêm bởi thỏa thuận giữa Israel và Libanon. Teheran từng gắn liền lệnh ngừng bắn với Mỹ với tình hình tại Libanon. Tuy nhiên, chính phủ Israel của ông Benjamin Netanyahu giờ đây, trên thực tế, buộc phải chờ đợi cho đến khi Hisbollah bị giải giáp vũ khí mới có thể rút quân khỏi quốc gia láng giềng này. Giao tranh tiếp diễn giữa quân đội Israel và lực lượng dân quân là điều khó tránh khỏi, đẩy triển vọng về một lệnh ngừng bắn tại Libanon vào một tương lai xa vời.

Ông Trump hoàn toàn không tìm ra lối thoát cho cuộc chiến với Iran

Chính quyền Trump đã chấp nhận sự sụp đổ của thỏa thuận Iran nhằm thắt chặt hơn nữa mối quan hệ với đồng minh Netanyahu. Sau thỏa thuận giữa Washington và Teheran, chính phủ Israel từng đe dọa sẽ không rút quân khỏi Libanon.

Thỏa thuận đã bị tổn hại với Teheran không còn mang lại cho chính quyền Trump lối thoát khỏi cuộc chiến với Iran, một cuộc xung đột mà chính họ đã khơi mào. Mặc dù cả hai bên có thể sẽ quay lại bàn đàm phán sau cuộc đối đầu quân sự, họ cũng nhiều khả năng sẽ rơi lại vào những kịch bản quen thuộc: các báo cáo về tiến triển bị rút lại, và ông Trump đe dọa tấn công Iran trước khi bất kỳ bước tiến mới nào được công bố. Dù vòng luẩn quẩn này gây áp lực lên ông Trump cả trong nước lẫn quốc tế, nó lại không khiến ông xem xét lại cách tiếp cận của mình. Cả ông và đội ngũ của mình đều không xây dựng một chiến lược nào cho Trung Đông. Họ cũng không tính đến việc mở rộng đàm phán với Iran, chẳng hạn như mời các quốc gia vùng Vịnh cùng tham gia bàn thảo để vạch ra kế hoạch giảm căng thẳng cho khu vực. Hơn nữa, khi bước vào nhiệm kỳ thứ hai và cũng là nhiệm kỳ cuối cùng, ông Trump vẫn phớt lờ tỷ lệ ủng hộ đang sụt giảm cũng như triển vọng ảm đạm đáng báo động mà Đảng Cộng hòa phải đối mặt trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11. Giới giáo sĩ Iran hưởng lợi từ chiến tranh nhiều hơn là hòa bình

Chế độ giáo sĩ Iran sẽ thu được nhiều lợi ích từ xung đột hơn là từ một thỏa thuận hòa bình. Họ duy trì lập trường chống lại các kẻ thù không đội trời chung là Mỹ và Israel, đồng thời tiếp tục trấn áp người dân trong nước bằng cách viện cớ về các mối đe dọa từ bên ngoài. Khi trọng tâm được đặt vào việc duy trì quyền lực, các vấn đề gây tranh cãi khác, như chương trình hạt nhân của Iran và tình trạng kho dự trữ Uranium làm giàu, sẽ bị đẩy xuống hàng thứ yếu. Nếu chiến tranh kết thúc, Teheran sẽ buộc phải giải quyết các vấn đề trong nước, cải thiện dịch vụ công và xoa dịu những căng thẳng nội bộ.

Do đó, phần còn lại của thế giới cần chuẩn bị tinh thần cho một cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran kéo dài hơn dự kiến. Chi phí năng lượng cao sẽ tiếp tục là thách thức đối với hầu hết mọi người.

Chưa có sứ mệnh nào của Âu châu tại eo biển Hormuz vào lúc này

Hiện tại, các nước Âu châu chưa cần bận tâm đến việc khai triển sứ mệnh bảo đảm an ninh cho eo biển Hormuz như một tuyến đường thương mại thông suốt. Đây là cái giá mà chắc chắn họ đã sẵn sàng chi trả để đổi lấy việc giảm chi phí dầu mỏ và các loại hàng hóa khác.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 29-6-2026