VỤ IRAN TẤN CÔNG BẰNG UAV Ở EO BIỂN HORMUZ LÀM GIÁ DẦU TĂNG VỌT TRỞ LẠI

Nguồn tin từ các truyền thông: dpa, AFP, t-online.de, Spiegel) (jenko) - Leo thang mới tại Hormuz: Vụ tấn công bằng máy bay không người lái của Iran khiến giá dầu tăng vọt trở lại.

Iran đã tấn công một tàu chở hàng tại eo biển Hormu, và khẳng định rõ ràng ai là bên đặt ra luật chơi. Giá dầu tăng vọt. Liệu thỏa thuận của ông Trump có đang bị đe dọa?

Tehran/Washington, D.C. – Ngay khi eo biển Hormuz vừa thông thoáng trở lại, Iran đã khẳng định rõ ràng, thông qua một vụ tấn công bằng máy bay không người lái (UAV), ai là bên nắm quyền kiểm soát. Một tàu chở hàng treo cờ Singapore đã bị tấn công ở vùng biển ngoài khơi Oman; theo các quan chức Mỹ, vụ tấn công do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran thực hiện. Con tàu này dường như đã cố gắng đi chệch khỏi các tuyến đường do Teheran quy định.

Phản ứng từ chính quyền Iran diễn ra rất nhanh chóng: ngay trong tối hôm đó, cơ quan chức năng (PGSA) tái khẳng định rằng việc đi qua eo biển chỉ an toàn khi tuân theo các tuyến đường do Iran chỉ định, đồng thời lưu ý rằng bất kỳ lộ trình nào khác đều không được đảm bảo an ninh. Theo báo cáo của hãng tin dpa, Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) sau đó đã tạm dừng kế hoạch di tản hơn 11.000 thuyền viên trong khu vực, một kế hoạch mới được khai triển chỉ vài ngày trước đó.

Tấn công tàu chở hàng: Việc đi qua eo biển Hormuz lại bị gián đoạn

Sau sự việc máy bay không người lái mới nhất, Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez tuyên bố: "Hôm nay tôi đã nhận được thông tin về một vụ tấn công tại Vịnh Oman nhắm vào một con tàu vừa đi qua eo biển Hormuz." Ông nói thêm rằng giờ đây cần đánh giá xem liệu các biện pháp bảo đảm  an ninh cần thiết có còn được duy trì cho tất cả các tàu trong khu vực hay không. Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) báo cáo rằng một "vật thể lạ" đã gây hư hại cho buồng lái của con tàu; không có báo cáo nào về thương vong. Trước đó, vào sáng thứ Năm 25-6, Lực lượng Vệ binh Cách mạng đã cảnh báo rằng việc đi qua eo biển chỉ an toàn khi tuân theo các tuyến đường do Iran chỉ định. Tối cùng ngày, PGSA đã đưa ra một tuyên bố tiếp theo trên X: mọi hậu quả phát sinh từ việc xử dụng các tuyến đường không được cấp phép sẽ thuộc về "trách nhiệm duy nhất của chủ tàu, bên thuê tàu và thuyền trưởng", đồng thời họ sẽ không được hưởng "quyền lợi bảo hiểm hoặc các yêu cầu bồi thường trách nhiệm liên quan." Theo dữ liệu từ công ty Windward, 4 tàu chở dầu đã quay đầu trên tuyến đường qua Oman sau khi nhận được các cảnh báo qua vô tuyến từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng. Cập nhật về xung đột Iran: Liệu tình trạng hỗn loạn tại eo biển Hormuz có đe dọa thỏa thuận của ông Trump với chế độ giáo sĩ Iran?

Thị trường đã phản ứng ngay lập tức. Giá dầu thô Brent, vốn đã giảm xuống mức 72,06 USD/thùng vào thứ Năm 25-6 (mức thấp nhất kể từ khi xung đột Iran bùng phát), đã đảo chiều tăng sau sự việc này. Đến tối, giá dầu đạt mức 75,84 USD/thùng, tăng gần 3% so với ngày hôm trước và khoảng 5% so với mức thấp nhất trong ngày. Tuy nhiên, theo một báo cáo của t.online.de, giá dầu phục hồi chính là nhờ số lượng tàu thuyền đi qua eo biển này đang gia tăng: vào thứ Tư, nhà cung cấp dữ liệu Kpler đã ghi nhận 70 lượt tàu qua lại. Trước khi xung đột Iran nổ ra, con số này thường vượt quá 100 lượt mỗi ngày.

Vụ tấn công gây áp lực lên thỏa thuận khung vốn đã mong manh giữa Washington và Teheran, một thỏa thuận nhằm chấm dứt thù địch và mở lại eo biển này, vốn là huyết mạch quan trọng đối với hoạt động thương mại thế giới về dầu mỏ, khí đốt và phân bón. Là một phần của thỏa thuận tạm thời, Mỹ đã tạm thời đình chỉ các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Iran trong tuần này. Tuy nhiên, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định rõ ràng rằng Washington sẽ không chấp nhận một thỏa thuận "bằng mọi giá", tờ *Der Spiegel* loan tin. 

Bất kỳ thỏa thuận tiềm năng nào cũng phải đảm bảo tính vững chắc, chặt chẽ, có thể kiểm chứng và tuân thủ lâu dài. Trong khi đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (Centcom), cơ quan chỉ huy khu vực phụ trách Trung Đông, đã đăng tải hình ảnh các chiến đấu cơ F-16 lên X, đồng thời nhấn mạnh rằng lực lượng Mỹ vẫn đang "hiện diện và duy trì cảnh giác trên toàn khu vực".

Tổng thống Mỹ Donald Trump gần đây đã phát biểu tại một bữa trưa với các nông dân ở Vườn Hồng (Rose Garden) thuộc White House, tái khẳng định rằng eo biển này vẫn mở cửa. Ông không đề cập đến vụ tấn công tàu chở hàng. Thay vào đó, ông nhấn mạnh rằng Iran rất mong muốn đạt được thỏa thuận với Mỹ, "và có lẽ chúng tôi sẽ làm được. Tôi nghĩ là chúng tôi sẽ làm được". Thỏa thuận khung đang được đàm phán này nhằm đặt nền móng cho các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Teheran.

Tình hình Trung Đông: Israel và Hisbollah tiếp tục đàm phán về cuộc chiến tại Libanon

Trong khi đó, tình hình chung tại Trung Đông vẫn đang căng thẳng. Song song với những căng thẳng tại eo biển Hormuz, các nỗ lực nhằm đạt được một lệnh ngừng bắn lâu dài giữa Israel và lực lượng dân quân Hisbollah vẫn đang được tiếp tục. Bộ Ngoại giao Mỹ tuyên bố: "Các cuộc đàm phán giữa Israel và Libanon đang diễn ra và chúng tôi vẫn tiếp tục ủng hộ tiến trình này."

Tuy nhiên, Hisbollah, lực lượng có quan hệ mật thiết với Iran , lại bác bỏ các cuộc đàm phán tại Washington và không tham gia vào tiến trình này. Một lệnh ngừng bắn giữa nhóm này và Israel đã có hiệu lực từ thứ Sáu tuần trước; sau vài lần nỗ lực bất thành, lệnh ngừng bắn này gần đây đã được tuân thủ phần lớn. Dù vậy, vào tối thứ Năm, quân đội Israel thông báo, theo hãng tin AFP, rằng họ lại vừa "tiêu diệt" 6 thành viên Hisbollah tại "vùng an ninh" do họ kiểm soát ở miền nam Libanon. Mối liên hệ với vấn đề Iran không phải là ngẫu nhiên: Hisbollah được coi là cánh tay nối dài của Teheran trong khu vực, và việc giải giáp lực lượng này là một trong những yêu cầu then chốt của Israel trong các cuộc đàm phán. 

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 27-6-2026