IRAN TÁI KHẲN ĐỊNH ĐỀ NGHỊ MỞ LẠI EO BIỂN HORMUZ TRONG VÒNG 7 NGÀY 

Artikel von AFP, ngày 26-9:  Chính phủ Iran đã tái khẳng định đề nghị từng được gửi tới Mỹ về việc mở lại eo biển Hormuz trong vòng 7 ngày. "Đồng hồ đếm ngược bảy ngày sẽ bắt đầu ngay khi Mỹ chấp nhận kế hoạch này," Ngoại trưởng Abbas Araghchi phát biểu với các phóng viên tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York vào thứ Sáu 25-9. Quyết định hiện nằm trong tay Washington.

Ông Araghchi nhấn mạnh rằng các bước mà Mỹ cần thực hiện để đạt được điều này "không có gì mới". "Tất cả đều đã được bao gồm trong thỏa thuận sơ bộ ký kết với Washington vào tháng Sáu." Trước đó, vào thứ Ba, Ngoại trưởng Iran đã chuyển 7 điều kiện cho đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff nhằm chấm dứt xung đột và mở lại eo biển này.

Theo các quan chức Iran, những điều kiện này bao gồm việc chấm dứt các hành động thù địch trong khu vực, giải tỏa các tài sản bị phong tỏa của Iran, dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Iran và chấm dứt việc Mỹ phong tỏa các cảng biển.

Ngoại trưởng Araghchi khẳng định thêm rằng Teheran không chấp nhận "bất kỳ sự cưỡng ép, đe dọa hay hăm dọa nào". Iran sẽ không "từ bỏ quyền chủ quyền của mình dưới áp lực". Nếu Washington "thực sự quan tâm đến một thỏa thuận và việc mở lại eo biển Hormuz", thì mọi thứ đã "sẵn sàng".

Trong khi đó, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian tuyên bố rằng Teheran mong muốn quay lại thỏa thuận sơ bộ đã đạt được với Mỹ vào tháng Sáu. Trên nền tảng trực tuyến X, ông Pezeshkian hoan nghênh nỗ lực của chính phủ Trung Quốc nhằm khôi phục thỏa thuận này, đồng thời khẳng định: "Iran chia sẻ cách giải quyết này và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quay lại thỏa thuận đó."

Trước đó, ông Pezeshkian từng tuyên bố rằng ông coi quyết định chấm dứt cuộc xung đột với Iran phụ thuộc vào phía Mỹ. "Chúng tôi không muốn tiếp tục," ông Pezeshkian nói với đài truyền hình Mỹ Fox News trong một cuộc phỏng vấn được phát sóng vào thứ Năm. "Mỹ phải quyết định xem họ có muốn chấm dứt việc này hay không," ông nói, theo bản dịch của đài này.

Một thỏa thuận giữa Washington và Tehran đã đạt được vào tháng Sáu với mục đích chấm dứt các hành động thù địch giữa hai nước. Cuộc xung đột đã bắt đầu vào cuối tháng Hai với các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhắm vào Iran. Thỏa thuận ngừng bắn đạt được vào tháng 4 ban đầu đã tạm dừng gần 40 ngày giao tranh ác liệt, và thỏa thuận tháng 6 được kỳ vọng sẽ mở đường cho việc chấm dứt vĩnh viễn cuộc xung đột.

Tuy nhiên, thỏa thuận này đã đổ vỡ vào đầu tháng 7 khi cả hai bên đều cáo buộc lẫn nhau vi phạm các điều khoản. Một điểm tranh chấp then chốt là Eo biển Hormuz. Iran đã duy trì tình trạng phong tỏa phần lớn eo biển này, tuyến đường huyết mạch đối với thương mại toàn cầu, kể từ khi chiến tranh bùng nổ, trong khi Mỹ cũng áp đặt lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 27-9-2026